Brandschade in Amsterdam, waar bijna niemand op de begane grond woont

Van de 494.449 woningen in Amsterdam is 88 procent een meergezinswoning: een appartement, een etage in een pand of een woning in een flat. Landelijk is dat 37 procent. Amsterdam is daarmee de meest gestapelde grote stad van het land, en dat verandert de aard van vrijwel elke calamiteit die wij er tegenkomen.

Bij een brand op de tweede verdieping is de woning zelf maar het halve verhaal. Rook zoekt de weg omhoog en opzij, door het trappenhuis, langs leidingschachten en door de kieren rond een gasleiding of een afvoer. Bluswater doet precies het omgekeerde en zakt naar beneden. In de praktijk betekent dat drie of vier adressen met schade, drie of vier verzekeraars en vaak een VvE die er ook nog iets van vindt.

Van de Amsterdamse woningvoorraad is 39 procent gebouwd voor 1945, tegen 18 procent landelijk. Dat gaat verder dan uitstraling. Vooroorlogse Amsterdamse panden hebben houten balklagen, houten vloerdelen, riet- of rietplaatplafonds en holle ruimtes tussen de verdiepingen die nooit zijn dichtgezet.

Rook gebruikt die holle ruimtes als route. Wij treffen regelmatig een woning aan waar niets zichtbaar is, terwijl de brandlucht er wekenlang blijft hangen omdat de rook onder de vloer is doorgetrokken. Een oppervlakkige reiniging haalt dat niet weg. Wat wel werkt is de bron zoeken, de vervuilde ruimte openleggen waar dat nodig is, reinigen en pas daarna ontgeuren.

Hetzelfde geldt voor bluswater. In een pand met houten vloeren zakt water door de naden naar de laag eronder en blijft het staan op het plafondwerk van de buren. Wij meten daarom een verdieping lager mee. Drogen doen wij op meetwaarden, niet op gevoel.

De zeventiende-eeuwse grachtengordel binnen de Singelgracht staat sinds 2010 op de werelderfgoedlijst van UNESCO, en Amsterdam is met afstand de monumentrijkste gemeente van Nederland. Bij schade in zo'n pand geldt een extra spelregel: wat eruit gaat, komt niet zomaar terug.

In een monument gaan wij daarom terughoudender te werk. Historisch stucwerk, oude paneeldeuren, schouwen en originele vloerdelen proberen wij te reinigen en te drogen in plaats van te verwijderen. Waar wel iets weg moet, leggen wij vooraf vast wat het was en hoe het eruitzag, zodat de aannemer en de monumentencommissie er later iets mee kunnen. Slopen is snel en goedkoop, maar in een beschermd pand is het meestal de duurste keuze die er is.

Water is in Amsterdam net zo goed dagelijks werk. Een gesprongen leiding op een bovenverdieping, een lekkende vaatwasser boven een winkel, een ondergelopen souterrain of berging na hoosbui: het patroon is hetzelfde als bij brand, alleen in de andere richting. Wij zuigen af, ruimen op wat verloren is en drogen constructie en afwerking tot de meetwaarden kloppen.

Voor waterschade werken wij onder onze eigen naam waterschades.nl, met hetzelfde team en dezelfde calamiteitenlijn. U hoeft dus niet te weten welke tak u nodig heeft: één telefoonnummer volstaat.